Logo Hogeschool van Amsterdam – link naar startpaginaLogo Hogeschool van Amsterdam – link naar startpagina
Lectoraat

Jeugdzorg

Over het lectoraat

Het lectoraat Jeugdzorg helpt jeugdprofessionals en hun organisaties om op een effectieve manier ondersteuning en zorg te bieden aan kinderen, jongeren en hun ouders of verzorgers. Dat doen we door in nauwe samenwerking projecten uit te voeren die voortkomen uit thema’s die in de praktijk leven. We doen onderzoek, ontwikkelen tools en helpen om die op een goede manier in te zetten.

Drie thema's

Onze expertise ligt bij drie onderzoeksthema’s:

1. Effectief werken in de jeugdzorg
2. Ondersteunen van jeugd in de stad
3. Forensische jeugdzorg

1. Effectief werken in de jeugdzorg

Effectief werken in de jeugdzorg vraagt om continu leren over methoden en interventies, om deze te kunnen inzetten voor verbetering van de zorg. De onderzoekslijn 'Effectief werken in de jeugdzorg' van het lectoraat Jeugdzorg gaat over het al lerend verbeteren van de kwaliteit.

Leren op de werkvloer kan op verschillende manieren:

  • Expliciteren en onderbouwen
  • Leren door reflecteren
  • Onderzoeken of iets werkt
  • Competenties in kaart brengen

Expliciteren en onderbouwen

Effectief werken begint met een duidelijke en heldere werkwijze, die overdraagbaar is en waarin mensen opgeleid kunnen worden. Het expliciteren en onderbouwen van de werkwijze, en het realiseren van een lerende omgeving, stond centraal in verschillende van onze projecten. Bijvoorbeeld in de Kenniswerkplaats Transformatie Amsterdam, waarover het lesboek Werken in wijkteams jeugd is verschenen. En in projecten uitgevoerd bij jeugdbescherming Amsterdam, die zijn uitgemond in het proefschrift Child Safety Now! (opent in nieuw venster) door Inge Busschers.

Leren door reflecteren

Het lectoraat Jeugdzorg biedt tools gericht op de toepassing van de methode of interventie waarmee gewerkt wordt. Hierbij gebruiken we reflectie-instrumenten die helpen om je bewust te zijn van de centrale elementen van een methode of interventie. Zo hebben we specifieke tools ontwikkeld voor relationele en seksuele opvoeding binnen het Erasmus+ project safeguarding young people in care (opent in nieuw venster) en Nederlandstalige doorontwikkelingen daarvan. En voor jeugdbescherming en praten over veiligheid in gezinnen (onveiligheid opheffen).

Onderzoeken of iets werkt

Als je samen met ouders en jeugdigen wilt uitzoeken wat er aan de hand is en wat passende hulp is, kunnen instrumenten daarbij helpen. In de publicatie Betekenisvolle metingen wordt besproken hoe je dit aanpakt. Ook komt aan de orde welke instrumenten helpen om tijdens de hulpverlening zicht te krijgen op de uitkomsten in gesprek met ouders en jeugdigen. 

Competenties in kaart brengen

Een andere insteek voor leren op de werkvloer is coachen aan de hand van competenties. Zie bijvoorbeeld het project 'Competenties in de Jeugdzorgplus' of Onveiligheid opheffen​​​​​​. 

2. Ondersteunen van jeugd 

Hoewel het met veel jeugdigen in Nederland goed gaat, is er een groeiende groep jeugdigen die ondersteuning nodig heeft bij hun ontwikkeling. Hedendaagse jeugdigen groeien op in een maatschappelijk complexe omgeving waarin onder andere sprake is van individualisering, migratie, een groeiende ongelijkheid en polarisatie, onrustige sociaal-politieke ontwikkelingen, klimaatveranderingen, en een toegenomen druk op jeugdigen via onderwijs, commercie, sociale media en straatcultuur. Tegelijkertijd doet de participatiesamenleving een beroep op de eigen mogelijkheden en verantwoordelijkheid van jeugdigen en hun gezinnen en staat de jeugdzorg onder druk.  De vraag is hoe we in een dergelijke complexe maatschappelijke omgeving jeugdigen en hun gezinnen kunnen ondersteunen bij een zo optimaal mogelijke ontwikkeling.

  1. Versterken preventieve veld 
    Een van de mogelijkheden om jeugdigen en hun gezinnen te ondersteunen is het versterken van het preventieve veld. We onderzoeken hoe professionals en hulpverleners jeugdigen en hun gezinnen in een vroegtijdig stadium kunnen bereiken; sneller zicht kunnen krijgen op hun behoeften, wensen en problematiek; en hen een aanbod en ondersteuning op maat kunnen bieden. Dit doen we o.a. door onderzoek naar de samenwerking tussen sociale basisvoorzieningen zoals jongerenwerk en straathoekwerk en de (specialistische) jeugdzorg (zie project samenspel?). Daarnaast onderzoeken we hoe preventieve functies zoals POH Jeugd en Gezin (zie project POH Jeugd en Gezin?) en preventieve interventies (zie project @EASE) in de jeugdzorg een bijdrage kunnen leveren aan de ontwikkeling van jeugdigen en hun ouders en aan het verminderen van de druk op de jeugdzorg.
  2. Versterken van het handelen van professionals
    Een andere mogelijkheid is het versterken van het handelen van professionals en hulpverleners door het ontwikkelen, implementeren, en evalueren van (het gebruik van) handvatten en (e) tools voor professionals en hulpverleners waarmee zij jeugdigen en hun gezinnen beter kunnen ondersteunen. Een

Voorbeeldprojecten zijn Eenzaamheid bij jongeren in kwetsbare situaties(opent in nieuw venster): Van herkennen naar handelen, Meer jongeren @ease.(opent in nieuw venster) , POH Jeugd en Gezin(opent in nieuw venster) en Samenspel tussen jongerenwerk en specialistische jeugdzorg(opent in nieuw venster)

3. Forensische Jeugdzorg

Bekijk de pagina van het bijzonder lectoraat